Prawnik radzi – 11.06.2019 r.

Uczestnicy postępowania restrukturyzacyjnego

Proszę o wyjaśnienie kto jest uczestnikiem postępowania restrukturyzacyjnego.

Odpowiedź na to znajduje się zwłaszcza w art. 65 Prawa Restrukturyzacyjnego. Zgodnie z nim uczestnikami postępowania restrukturyzacyjnego są:

  • dłużnik;
  • wierzyciel osobisty dłużnika, któremu przysługuje wierzytelność bezsporna;
  • wierzyciel osobisty dłużnika, któremu przysługuje wierzytelność sporna i który uprawdopodobnił swoją wierzytelność oraz został dopuszczony do udziału w sprawie przez sędziego komisarza.

Przez wierzyciela należy rozumieć osobę uprawnioną do żądania od dłużnika swojego świadczenia. Z kolei przez świadczenie należy rozumieć również (a więc m.in.) świadczenie składek na ubezpieczenia społeczne oraz innych danin publicznych.

Wierzyciel osobisty, któremu przysługuje wierzytelność bezsporna, to w rozumieniu tej ustawy taki wierzyciel osobisty, który został wskazany przez dłużnika w spisie wierzycieli załączonym do wniosku restrukturyzacyjnego lub którego wierzytelność została stwierdzona tytułem egzekucyjnym lub który został umieszczony w spisie wierzytelności. Wierzytelność sporna to wierzytelność, co do której istnieje spór (tzn. nie ma jeszcze wyroku czy decyzji). Jest to pojęcie szersze niż wierzytelność dochodzona na drodze sądowej, albowiem spór nie musi jeszcze być rozpatrywany przed sądem. Jest to wierzytelność inna niż bezsporna, która została skonkretyzowana co do zakresu świadczenia dłużnika i podstawy faktycznej, w szczególności wierzytelność, co do której dłużnik został wezwany do spełnienia świadczenia, zawezwano dłużnika do próby ugodowej, wytoczono powództwo przeciwko dłużnikowi albo podniesiono zarzut potrącenia w sprawie wszczętej przez dłużnika, albo co do której toczy się postępowanie przed sądem polubownym oraz wierzytelność, o której mowa w art. 90 ust. 2 Pr. Restr. (tj. co do której dłużnik złożył zastrzeżenia). Wierzytelność sporną umieszcza się w spisie przeznaczonym dla takich wierzytelności.

Jeśli chodzi o dopuszczenie do udziału w sprawie wierzyciela, który uprawdopodobnił swoją sporną wierzytelność, to może to nastąpić na wniosek wierzyciela albo z urzędu. W przypadku dopuszczenia wierzyciela do udziału w sprawie na jego wniosek dopuszczenie wywołuje skutek od dnia złożenia wniosku.

Wierzyciel nieumieszczony w spisie wierzytelności traci uprawnienia uczestnika postępowania z dniem uprawomocnienia się postanowienia o oddaleniu jego sprzeciwu lub bezskutecznego upływu terminu do jego złożenia albo uprawomocnienia się postanowienia uwzględniającego sprzeciw co do umieszczenia jego wierzytelności.

Upadłość małżonka

Mój mąż prowadził firmę i narobił długów. Czy po ogłoszeniu upadłości mojego męża istnieje pomiędzy nami wspólność majątkowa i co dzieje się z majątkiem wspólnym?

Odpowiedzi na te kwestie proszę szukać w szczególności w przepisach art. 124 – 126 Prawa upadłościowego. Ogólnie rzecz ujmując ogłoszenie upadłości ma istotny wpływ na stosunki majątkowe małżeńskie upadłego.

Z dniem ogłoszenia upadłości jednego z małżonków powstaje między małżonkami rozdzielność majątkowa, o której mowa w art. 53 § 1 KRiO. Jeśli małżonkowie pozostawali w ustroju wspólności majątkowej, majątek wspólny małżonków wchodzi do masy upadłości, a jego podział jest niedopuszczalny.

Małżonek upadłego może dochodzić w postępowaniu upadłościowym należności z tytułu udziału w majątku wspólnym, zgłaszając tę wierzytelność sędziemu-komisarzowi.

Domniemywa się, że majątek wspólny powstały w okresie prowadzenia przedsiębiorstwa przez upadłego został nabyty ze środków pochodzących z dochodu tego przedsiębiorstwa.

Do masy upadłości nie wchodzą przedmioty służące wyłącznie małżonkowi upadłego do prowadzenia działalności gospodarczej lub zawodowej, choćby były objęte majątkową wspólnością małżeńską, z wyjątkiem przedmiotów majątkowych nabytych do majątku wspólnego w ciągu 2 lat przed dniem złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości.

W praktyce zdarza się, że przed ogłoszeniem upadłości ludzie rozwodzą się lub zawierają umowy o rozdzielności majątkowej. Ustawodawca wprowadził jednak przepisy, które odnoszą się do takich właśnie sytuacji. Okazuje się bowiem, iż ustanowienie rozdzielności majątkowej na podstawie orzeczenia sądu w ciągu roku przed dniem złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości jest bezskuteczna w stosunku do masy upadłości, chyba że pozew o ustanowienie rozdzielności majątkowej został złożony co najmniej na 2 lata przed dniem złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Dodajmy przy tym, że po ogłoszeniu upadłości nie można ustanowić rozdzielności majątkowej z datą wcześniejszą niż data ogłoszenia upadłości.

Ustanowienie rozdzielności majątkowej umową majątkową jest skuteczne w stosunku do masy upadłości tylko wtedy, gdy umowa zawarta została co najmniej przed dniem złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości.

Szybkość postępowania sądowego

 Czy sądowi jest obojętne, że postępowanie sądowe przeciągane jest przez mojego przeciwnika niemal w nieskończoność?

Zgodnie z zasadą szybkości wyrażoną w art. 6 KPC Sąd powinien przeciwdziałać przewlekaniu postępowania i dążyć do tego, aby rozstrzygnięcie nastąpiło na pierwszym posiedzeniu, jeśli jest to możliwe bez szkody dla wyjaśnienia sprawy. Strony i uczestnicy postępowania obowiązani są przytaczać wszystkie okoliczności faktyczne i dowody bez zwłoki, aby postępowanie mogło być przeprowadzone sprawnie i szybko.